بهار صنعت آلومینیوم فرارسیده است

به گزارش خبرنگار ماین نیوز، مجید پورعطار با اشاره به برنامه ایرالکو برای ساخت کارخانه آلومینیوم در خارج از کشور افزود: در واقع امروز علاوه بر تولید آلومینیوم به حوزه صادرات خدمات فنی و مهندسی نیز ورود پیدا کرده و این موضوع را میتوان فصل نوینی از حیات ایرالکو در دوره 50 ساله فعالیت خود دانست.

او درباره برگزاری چهارمین دوره کنفرانس بینالمللی آلومینیوم ایران تصریح کرد: این کنفرانس همیشه با حضور شرکتهای خارجی و صاحبنظران جهانی آلومینیوم برگزار میشد اما چهارمین کنفرانس بینالمللی آلومینیوم تفاوتی اساسی با دو کنفرانس قبلی دارد. در این کنفرانس ما شاهد حضور بسیار فعال و گسترده بزرگترین تولیدکنندگان آلومینیوم و شرکتهای معتبر جهانی هستیم که این موضوع را میتوان از دستاوردهای برجام دانست.

خبرنگاران ماین نیوز با مجید پورعطار، مدیرعامل شرکت آلومینیوم ایران (ایرالکو) گفتوگویی انجام داده که متن آن به شرح زیر است:

با توجه به اینکه ایرالکو یکی از حامیان اصلی چهارمین کنفرانس بینالمللی آلومینیوم ایران است، چه برنامههایی برای حضور در این کنفرانس دارید؟

بهتر است پیش از پاسخ به این سوال نگاهی به تاریخچه کنفرانس آلومینیوم داشته باشیم. زمانی که بنده مدیریت بخش فلزات غیرآهنی ایمیدرو را عهدهدار بودم، در راستای ماده 17 اساسنامه ایمیدرو که تقویت نهادهای صنفی و انجمنهای تخصصی و همچنین کنفرانسهای بینالمللی به عنوان نهادهای مکمل بخش در آن دیده شده بود، نشستهایی مختلف با مرکز تحقیقات آلومینیوم و آقای دکتر

صالحی برگزار و به این جمعبندی رسیدیم که برای توسعه و تکامل صنعت آلومینیوم، باید علاوه بر نهاد توسعهای نهادهای مکمل نیز تعریف و مستقر شوند. از اینرو کنفرانس بینالمللی آلومینیوم را پایهگذاری کرده و از همان ابتدا نیز بنده در شورای سیاستگذاری این کنفرانس حضور داشتم و خوشبختانه تا به امروز این کنفرانس هر 2 یا 3 سال یک بار برگزار شده است. حال در 22 و 23 اردیبهشت سال جاری نیز شاهد برگزاری چهارمین دوره کنفرانس بینالمللی آلومینیوم در محل هتل المپیک تهران خواهیم بود. شرکت آلومینیوم ایران نیز از ابتدا یکی از همراهان همیشگی و حامیان اصلی این کنفرانس بوده، بطوریکه در دومین دوره این کنفرانس در بهار سال 91 که هتل امیرکبیر اراک میزبان آن بود، بخش قابل توجهی از هزینههای اجرایی کنفرانس آلومینیوم از سوی شرکت ایرالکو و صنایع مستقر در اراک تامین شد. ذکر این نکته نیز جالب است که این کنفرانس 3 ویژگی بارز را در خود جای داده است. در واقع کنفرانس بینالمللی ایران 3 وجه تمایز نسبت به کنفرانسهای مشابه که در منطقه خلیج فارس برگزار میشوند را داراست. کنفرانسهایی که در کشورهای حاشیه خلیج فارس برگزار میشوند، بیشتر جنبه تجاری دارند در حالی که کنفرانس بینالمللی آلومینیوم ایران هر 3 ویژگی علمی، صنعتی و بازرگانی را در خود جای داده و این موضوع باعث شده تا این کنفرانس در موقعیتی ممتاز قرار گیرد.

در زمینه ارائه مقالات، ایرالکو چه برنامهای برای کنفرانس خواهد داشت؟

شرکت آلومینیوم ایران در چهارمین کنفرانس بینالمللی آلومینیوم ایران، 12 مقاله ارائه کرده است بطوریکه از مجموعه 120 مقاله حدود 10 درصد از مقالات از سوی کارشناسان ایرالکو به دبیرخانه کنفرانس ارسال شده است که از این تعداد 7 مقاله به صورت پوستر و 2 مقاله به صورت شفاهی ارائه میشوند.

چهارمین دوره از کنفرانس آلومینیوم ایران نسبت به دورههای گذشته روندی توسعهای را دنبال کرده است بطوریکه در این دوره شاهد حضور کشورهای مختلف در این کنفرانس هستیم. ایرالکو چه برنامههایی در بعد علمی و تکنولوژی برای استفاده از این فرصت خواهد داشت؟

این کنفرانس همیشه با حضور شرکتهای خارجی و صاحبنظران جهانی آلومینیوم برگزار میشد اما چهارمین کنفرانس بینالمللی آلومینیوم تفاوتی اساسی با دو کنفرانس قبلی دارد. در این کنفرانس ما شاهد حضور بسیار فعال و گسترده بزرگترین تولیدکنندگان آلومینیوم و شرکتهای معتبر

جهانی هستیم که این موضوع را میتوان از دستاوردهای برجام دانست. به عنوان مثال روسها به عنوان بزرگترین تولیدکنندگان آلومینیوم، اتوتک فنلاند، دانیلی ایتالیا، فیوز گروپ فرانسه و انافسی چین در این کنفرانس حضور دارند. در نتیجه میتوان این کنفرانس را یکی از پرآوازهترین کنفرانسهایی دانست که در این چهار دوره برگزار شده است. بطور مشخص این موضوع را میتوان نخستین دستاوردهای برجام برای صنعت و حوزه آلومینیوم کشور تلقی کرد.

در این کنفرانس صنایع بالادستی و پایین دستی در کنار یکدیگر حضور خواهند داشت، دیدگاه شما درباره کنفرانس چیست و چطور میتوان شاهد ورود و سرمایهگذاری بازیگران اصلی دولتی و خصوصی در صنایع بالادستی و پایین دستی آلومینیوم بود؟

اولین نکته موجود در این صنعت آن است که آلومینیوم ادامه مزیت انرژی در کشور است در نتیجه نباید آنرا ادامه مزیت معدنی دانست. بنابراین اگر از دریچه وضعیت رقابتی نگاهی به این صنعت داشته باشیم، خواهیم دید آلومینیوم یکی از بهترین گزینههای کشور برای صادرات انرژی به صورت جامد خواهد بود. در نتیجه اگر در سالهای گذشته توجه بیشتری به این صنعت صورت میگرفت، در حال حاضر اختلاف 10 برابری ما به عنوان اولین تولیدکننده آلومینیوم در خاورمیانه با کشورهای حاشیه خلیج فارس بسیار کم بود. امروز کشورهای حاشیه خلیج فارس بیش از 10 برابر ظرفیت موجود در ایران آلومینیوم تولید میکنند. این آمار حاکی از کوتاهی در صنعت آلومینیوم کشور است. در حال حاضر نیز تنظیم تعرفههای ترجیحی و یا حمایتهای صورت گرفته از این صنعت در مقایسه با صنعت فولاد، قابل توجه نیست.

آیا در حاشیه این کنفرانس ایرالکو قرارداد یا تفاهمنامهای را با شرکتهای خارجی حاضر امضا میکند؟

ما در کنفرانس با شرکتهای اروپایی برای بررسی زمینههای همکاری دیدار و مذاکره خواهیم داشت. از سوی دیگر با یک شرکت خارجی پیش از این نشستهایی داشتیم اما قرار است در کنفرانس آلومینیوم تفاهم اولیه برای حضور و همراهی این شرکت برای ساخت کارخانه آلومینیوم در کشور سوم را امضا کنیم زیرا امروز ایرالکو با سابقه 50 ساله در تولید به عنوان یک برند هم آلومینیوم تولید میکند و هم میتواند کارخانه آلومینیوم

بسازد. با توجه به این توانایی ایرالکو در حال نهایی کردن قرارداد مشارکت در احداث کارخانه آلومینیوم جاجرم است. در واقع پس از مذاکرات لازم با طرفهای خارجی برای ساخت آلومینیوم جنوب، سومین پروژه ما حضور در خارج از کشور برای ساخت کارخانه آلومینیوم خواهد بود. در واقع امروز علاوه بر تولید آلومینیوم به حوزه صادرات خدمات فنی و مهندسی نیز ورود پیدا کرده و این موضوع را میتوان فصل نوینی از حیات ایرالکو در دوره 50 ساله فعالیت خود دانست.

وضعیت صنعت آلومینیوم را در پسابرجام چطور ارزیابی میکنید؟

صنعت آلومینیوم ظرفیتهای خوبی در اختیار دارد بطوریکه با تبدیل گاز 2 فاز عسلویه میتوان به تولید 5 میلیون تن آلومینیوم دست پیدا کرد و کنفرانس فرصتی مناسب برای رساندن این موضوعات به گوش مسئولان دولتی خواهد بود تا بتوان در این زمینه برنامهریزی مناسب انجام شود. به اعتقاد بنده در پسابرجام، صنعتی که بیشترین بهره را از این شرایط خواهد برد، صنعت آلومینیوم است زیرا این صنعت برخواسته از مزیت فوقالعاده رقابتی به نام گاز است بطوریکه ممکن است مزیت این صنعت با توجه به محدود بودن مقدار سنگ آهن از صنعت فولاد نیز بیشتر باشد. در واقع میتوان گفت بهار صنعت آلومینیوم فرا رسیده است اما متاسفانه توجه لازم به این صنعت صورت نگرفته است. یکی از دلایل غفلت از این صنعت نبود ذخایر بوکسیت در کشور بود اما این منطق اشتباه است. این اظهارنظر اغلب از سوی فعالان معدنی مطرح میشود. در حالی که نباید از دریچه معدن به صنعت آلومینیوم نگاه کرد بلکه باید به این نکته توجه داشت که صنعت آلومینیوم صنعتی انرژیبر است.

آیا این رویکرد در وزارت صنعت، معدن و تجارت تغییر کرده است؟

شخصیتهایی همچون آقای مهندس نعمتزاده، دکتر کرباسیان و دکتر ترکان بطور کامل متوجه این موضوع هستند و جزو حامیان توسعه و گسترش صنعت آلومینیوم به حساب میآیند اما متاسفانه در بدنه کارشناسی و مدیران اداری این تغییر ایجاد نشده است.

آیا در چهارمین دوره کنفرانس بینالمللی آلومینیوم از اقتصاد مقاومتی نیز صحبت خواهد شد؟

در این کنفرانس تمامی تاکید ما بر اقتصاد آلومینیوم مبتنی بر مزیت

انرژی خواهد بود. اقتصاد مقاومتی یعنی از تمام توان و پتانسیل داخل کشور بیشترین بهره را در جهت توسعه و پیشرفت کشور ببریم. مهمترین مزیت سرزمین ما گاز و ترکیبات هیدروکربنی است، با توجه به اینکه آلومینیوم برخاسته از این مزیت است در نتیجه توسعه این صنعت به معنای اقتصاد مقاومتی، اقدام و عمل خواهد بود.

برنامه ایرالکو برای واردات پودر آلومینا در سال جاری چیست؟

زمانی که بنده مسئولیت اداره ایرالکو را عهدهدار شدم، مواد اولیه اغلب از واسطهها و به نرخ ثابت و با ارز بازار تامین میشد. نخستین اقدامی که در راستای برنامه 10 مادهای که ارائه شد، بهرهگیری بیشینه از فرصتهای موجود در محیط بازرگانی بینالمللی برای خرید بلندمدت به نسبتی از LME و ترجیحا با ارز مبادلهای بود که در همین راستا موفق شدیم در مهر ماه 1394 در مزایده 300 هزار تنی نالکو برای خرید پودر آلومینا در رقابت با بزرگترین تریدرهای دنیا برنده شویم. این دستاورد را میتوان اتفاقی کمنظیر در صنعت آلومینیوم ایران دانست. در نتیجه این برنامه برای سالهای آینده نیز از سوی شرکت دنبال خواهد شد. پس از آن و در گام بعدی، 2 قرارداد با واسطهها لغو و یک قرارداد را اصلاح کردیم. با این تغییرات محصولی که برای هر تن 400 دلار هزینه نیاز داشت، در شکل جدید در حدود 250 دلار خریداری میشد. البته این موضوع تا حدود زیادی بستگی به قیمت شمش دارد. در نخستین قسمت اجرای این برنامه قیمت تمام شده 244 دلار بود. جالب است بدانید در 6 ماهه دوم سال گذشته که اداره شرکت را بر عهده گرفتیم، شاهد کاهش قیمت تمام شده و افزایش کیفیت تولید محصول بودیم. این در حالی است که در نیمه نخست سال گذشته و در دوره مدیریت قبل شرکت به دلیل عدم تامین به موقع آلومینا دچار خسارات سنگین شدیم و بخشی از تولیدات خود را از دست دادیم. حال ما نه تنها 6 ماهه اول را جبران کردیم بلکه در 6 ماهه دوم توانستیم نسبت به دوره مشابه سال قبل تولید را افزایش دهیم. با توجه به

اقدامات صورت گرفته تا به امروز 2 محموله 30 هزار تنی آلومینا را وارد کرده و برای واردات محموله سوم در حال تامین نقدینگی بودیم که خوشبختانه اخیرا خبر تامین نقدینگی موردنیاز به دست ما رسید. در نتیجه محموله سوم نیز به زودی وارد کشور میشود.

آیا مذاکرات با استرالیا برای واردات پودر آلومینا قطعی شده است؟

ایرالکو به اعتبار سابقه 50 ساله خود با بسیاری از تامینکنندگان آلومینا در سراسر دنیا ارتباط دارد اما این ارتباط در دوران تحریم دچار مشکلاتی شد که خوشبختانه با توجه به اتفاقات رخ داده در فضای بینالمللی در حال بازگشت به وضعیت قبل است. به همین دلیل تصمیم به تامین مواد اولیه و پودر آلومینا در بهترین شرایط را داریم. البته سیاست اصلی ما این است که تا حد امکان مواد اولیه از جاجرم تامین شود اما باید این نکته را در نظر داشت که جاجرم تنها قادر به تامین یک سوم از مواد اولیه صنعت آلومینیوم کشور است.

در ارتباط با بدهی ایراکو به جاجرم چه تعاملاتی صورت گرفته است؟

اختلافات ما با جاجرم در پرداخت بدهیها با محوریت دکتر کرباسیان برطرف شد و در همین رابطه تفاهمنامهای را امضا کردهایم که براساس آن برای پرداخت هر ماه، دو سوم بابت بدهیهای گذشته و یک سوم بابت خریدهای جدید پرداخت شود. علاوه بر آن در حال نهایی کردن قرارداد ساخت آلومینای جاجرم هستیم و میتوانیم با ارائه خدمات فنی مهندسی بخشی از بدهیها را تهاتر کنیم.

اقدامات شما در زمینه محیط زیست به چه صورت است؟

یکی از دستاوردهای بزرگ ما تبدیل دعواهای پرهزینه و 20 ساله با محیط زیست به تعاملی سازنده بود. ما موفق شدیم از 3 خط باقیمانده، یک خط را تکمیل و راهاندازی کنیم. همچنین اقدامات برای خط 4 و 5 در سال جاری شروع شده و در سال 95 و 96 کل خط بهینهسازی خواهد شد که توجیه اقتصادی و اجتماعی فراوانی به همراه دارد. این کار با سرمایهگذاری خارجی و مشارکت داخلی صورت میگیرد.

گفتوگو از محمدجواد بهآبادی و علیرضا جعفری نژاد